Het overleden jongetje is Joeke Annema, geboren op 10 maart 1864 in Surhuizum, overleden op 9 juli 1866 in Siegerswoude. Hij is het zoontje van Ate Lefferts Annema en Sepkje Gerbens van der Ploeg, die op 29 juni 1863 in de gemeente Achtkarspelen getrouwd zijn. Moeder Sepkje kwam uit Almelo en woonde in Surhuizum bij Joeke Sakes van der Ploeg en zijn zuster Teetje, haar ongetrouwde oom en tante van vaderszijde. Op 2 juni 1863 is Ate daar, komend uit Drachten, ook bij in getrokken en na negen maanden is de kleine Joeke er geboren. Maar het noodlot sloeg kort na de geboorte van Joeke toe: Sepkje overleed op 28 maart 1864.

Ate Annema, arbeider/bijker, zoon van Leffert Pieters Annema en Sjoerdje Gerrits Reitsma, is geboren op 13 augustus 1834 in Boornbergum. Hij woonde daar rond 1860 samen met zijn oudere broer Gerrit, en vertrok op 2 juni 1863 vanuit Boornbergum naar Surhuizum, maar op 21 december 1864 keerde hij als weduwnaar vanuit Surhuizum (waar hij bij Sepkjes oom en tante woonde) weer terug bij Gerrit. Uiteindelijk vertrok hij op 22 mei 1866 naar Frieschepalen, in Opsterland. Verbleef Joeke bij Sepkjes oom en tante? Zij zijn respectievelijk gestorven in februari 1865 en maart 1866. Waar was Joeke dan tot 6 juni 1866? Op deze datum is hij is uitgeschreven naar Siegerswoude en nog maar een maand later wordt hij in Frieschepalen door de dood achterhaald.

In het krantenartikel is sprake van een tweede kind. Voor zo ver mijn onderzoek uitwijst, is dat geen kind van Ate en Sepkje. Was Joeke bij familie? Ik vond geen andere nazaat uit de Annema-familie die in het tijdframe zou passen. Een andere optie was dat Ate’s nieuwe vrouw wellicht een voorkind had en dat bleek het geval te zijn. Froukje Schaafsma was in oktober 1865 weduwe van Hans Nieuwenhuis geworden en vertrok al dan niet toevallig net als Ate, op 22 mei 1866 van haar vorige woonadres naar Opsterland. Aangezien ze slechts twee maanden na de dood van Joeke trouwde met Ate, moet er haast wel al een relatie of een overeenkomst zijn geweest. Als jonge weduwe voor haar eigen kindje en dat van Ate zorgend, wellicht?

Zij en haar man Hans Nieuwenhuis kregen op 24 februari 1865 in Surhuisterveen een dochtertje: Duifke. Ik vind het heel aannemelijk dat Duifke het jongere kind was dat braaknoot kreeg toegediend. Zij is langs het randje gelopen, zo te zeggen. Ze overleefde want ze komt later weer voor de bevolkingsregisters, zo woont ze in 1879 bij de grootouders Nieuwenhuis. Duifke is overleden in juli 1943, in Haarlem.

Op 7 september 1866, slechts twee maanden na het tragische verlies van zijn zoontje Joeke, trouwt Ate met de 28-jarige Froukje. Zij krijgen een doodgeboren dochtertje op 21 november 1867 en een doodgeboren zoontje op 24 februari 1869, beide in Ureterp (Ate is dan koopman). Het zit Ate niet mee, en Froukje nog minder, want op 3 september 1869, een kleine drie jaar na hun trouwbeloften, sterft ook Froukje. Twee weken later verkoopt Ate roerend goed ter waarde van 558 guldens. Op 27 december van hetzelfde jaar verkoopt hij een huis en land in Ureterp. In januari 1870 nog een opbrengst fl. 680 voor houtgewas en hij verkoopt nog meer vastgoed: 1/4 deel in een huis en land in Surhuisterveen, voor de koopsom van fl. 200. Tot 1920 kom ik transacties met hem als koper of verkoper in de archieven regelmatig tegen. Zijn carrière heeft zich ontwikkeld van bijenhouder tot koopman.

Ate trouwt nog éen keer, in 1870, met de zes jaar oudere Aukje de Vries, overleden op 24 mei 1904. Ook haar overleeft hij, ruim 16 jaren. Hij sterft op 85-jarige leeftijd als weduwnaar op 24 mei 1920 in Ureterp.

(Wie de goedbedoelende buurvrouw was, daar ben ik nog niet achter.)

bronnen:

bron krantenbericht

allefriezen.nl

wiewaswie.nl

cbg.nl

Braaknoot / kraanoog

I. living, not disclosed, due to privacy regulations

II. living, not disclosed “

III. living, not disclosed “

IV. Anne Annema, *1915 Akkerwoude, overgrootvader

V. Tabe Annes Annema, *1888 Akkerwoude, betovergrootvader 

VI. Anne Hedmans Annema, *1848 Akkerwoude, oudvader

VII. Hedman Tabes Annema,*1815 Akkerwoude, oudgrootvader

VIII. Tabe Tjeerds Annema, *1783 Damwoude, oudovergrootvader

IX. Tjeerd Annes, *1758 Damwoude, oudbetovergrootvader

X. Anne Theunis, *1723 Damwoude, stamvader

XI. Theunis Annes, *ca. 1690 Rinsumageest, stamgrootvader

XII. Anne Ybeles, *ca. 1640, stamovergrootvader

* = geboren

Klein onderzoekje naar aanleiding van krantenberichtje.

DRENTHE.. “Provinciale Drentsche en Asser courant”. Assen, 19-03-1853, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 02-05-2024, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010779854:mpeg21:p003

 MEPPEL, 8 Maart. Zondag j.1. is alhier ten huize van den heer R. Jansen overleden Jacobus Schievink, die juist, dat opmerkelijk is , op dezen dag zijn 90sten verjaardag vierde; hij was de oudste, althans een der oudsten, zoo men zegt, in deze gemeente. Gedurende zijn lang leven, dat zeker weinigen te beurt valt, is hij in onderscheidene maatschappelijke betrekkingen steeds ijverig werkzaam geweest. De overledene Iaat nog een broeder na van bijna even hoogen ouderdom.¹

Jacobus Schieving (Schievelink), geboren 6-3-1763 Meppel, overleden op 06-03-1853 te Meppel (als Jacobus Schivink), zonder beroep, zoon van Hinderikus Schieving (Hendrikus Schivink) en Aaltjen Vernhout (dv. Jacobus Jans Vernhout Meppe)

tr. 1) Jantien Harms Zoer, begr. 17-3-1804, Meppel

• k. Aaltjen, 12-05-1793 Meppel (Jacobus Schijvink en Jentien Harms Zoer) ovl. voor 1797
• k. Hendrikus : 07-02-1796 (Jacobus Schijvink en Jentje Zoer)
• k. Harm 07-02-1796, ovl voor 27-02-1799 (vermoedelijk rond 26 mei 1797?)
• k. Aaltjen,  07-05-1797, Meppel (Jacobus Schijvink en Jantien Zoer)
• k. Harm, 27-02-1799, + op 4 maart 1799 is verluid het kraamkind van Jacobus Schijvink, (vrij van betaling, zie 26 mei 1797)
• k. Kraamkind, 29 december 1800, de klok verluid (zijn vrij van de clock, ‘Siet de vier meert 1799 ?)
• k. Kraamkind, 12-1-1802 verluid voor Jacobus Schievink, vrij van klokgeld, zie 30 december 1799

tr. 2) Janna Ernst Jansen, geb. : 08-06-1766, Assen, ovl. 17-4-1829, Meppel, d.v. Ernst Jansen en Luttien Hendriks,  h. 21-10-1804 Meppel Janna Erents, wv Jantien Zoer 

• k. Luitje, d. 30-03-1806 Meppel, overleden op 18-06-1806 Meppel

tr. 3)  Stijntje Hartman, 75, geb Meppel (Hoogeveen, vlgs ovl), ovl. 20-2-1848 Meppel, dv Christiaan Hartman en Jantje Martens ( weduwe Wessel Kastenberg, schoenmaker, ovl. 1-2-1833, Meppel). Jacobus is dan koopman, 75 jaar, geboren te Meppel (huwelijksvoorwaarden). Bij haar overlijden is vermeld dat er geen onroerend goed is en dat de nabestaanden onvermogend zijn de kosten van uitvaart te betalen. Woont wijk 2, nummer 120. h. 08-03-183 Meppel

Jacobus Schievink komt voor in de volkstelling 1812; als J. Schievelink in volkstelling 1821

Op 7 oktober 1839 maakt hij een testament op te Meppel.

Jacobus heeft gewoond in 1826 huis nummer 119, Meppel, is dan bakker, ook in 1829 huis nummer 119, Meppel

(Schivink) Meppel, Veeneinde 20, bij de familie Reint Jansen (zoon), Zilversmid (Deel 1, 1850-1863,) zonder beroep

(Schivink) Nieuweweg 539, nog bij de familie Reint Jansen (Deel 1, 1850-1863),

Ouders

Huwelijk Meppel Trouwregister Meppel 74, archiefnummer 0176.01, inventarisnummer 74, aktenummer 0176.01, 12 mei 1762 

Hendrikus Schijvink (-) wonende te Meppel (zv. Hinderik Schijvink en Beertje Arents  … en Barta?)

Aaltjen Kobus Verdenhoud (-) wonende te Meppel

k. Jacobus, d. 25-3-1763  Meppel, meter Geesje Vernhout (Henderijkus Schijvink en Aaltjen Vernhout)

k. Barta, d.  06-03-1765 Meppel, meter Lammegien Verdenhout (Hendrik Schijvink en Aaltjen Verdenhout), K.H. 1794 Meppel met Hendrik Bloemberg, reg. 15 augustus.

k. Hendrik, d. 13-02-1767, meter Margreta Martens (Henderijkus Schijvink en Aaltjen Verdenhout); Hendrik is getrouwd met (otr 26-07-1792, Meppel) Aaltjen Roeling, wv Wolter Roelofs; en op 15-04-1804 te Meppel, met Anna Struik.

k. Annegien, d. 29-04-1770, Meppel. NH

k. Klaasjen, d.  25-11-1772, Margrita Martens

k. Arent, d.  15-02-1775, Meppel.( Hendrikus Schijvink en Aaltjen Vardenhout)

Ouders van Aaltjen Kobus Verdenhoud: 

T. Jacobus Vernout wonende te Meppel en  Annighje Jans wonende te Dickninge,  12-05-1726 Meppel 

k. Geesje  28-09-1727 Meppel Verrenhout

k. Jan 26-10-1729 Meppel Verrenhout

k. Trijntje  07-09-1730 Meppel Vernout

k. Jentjen 13-01-1732 Meppel Jacobes Verrenhout

k. Aaltjen 17-02-1734 Meppel, Verrenhout, meter Annigje Jans

k. Lammetjen, 25-12-1735, Meppel, Verringhout

Ouders van Henderick Schijvink:

Hendrik Schijvink en  Beertje Arents T. 12-10-1735 Meppel Hendrik Hendriks Schijving (-) en Beertje Arents

k. Henderic d. 18-03-1736 Meppel meter Caatjen Keuken

k. Klaasje d.  22-10-1738  Meppel meter Geertje Budden

k. Harmtje d. 06-09-1741, Meppel, v. Hendrik Schijvinck, meter Caatje Keuken

k. Arent d. 26-04-1744 Meppel. meter Nijsje Egberts

Zonder datum, Hendrik Schijvink 1747 Meppel wv Beertje Arents, trouwt met Trijntje Beerents, j.d. uit de Broekhuijsen, beide te Meppel

k.  Berent , d. 01-07-1753 Meppel, meter Annichjen Berends

T. 01-01-1704 Plaats: Meppel

Ouders van Hendrik Schijvink sr:

Hendrik Hendrikze Schijvink wonende te Bochholt (Bokelt)

Harmtje Jochums. wonende te De Wijk

Zeer waarschijnlijk was Hendrik Schijvink een zoon uit dit huwelijk. 

Proclamatie  05-08-1707 Hendrik Hendriksen Schijvink, jongeman uit Boekhold.
Trouwde op 5 augustus 1707 te IJhorst (Procl.) met
Harmtjen Jochums, jongedochter uit De Wijk.
Kinderen:

1. Hendrik Schijvink, geboren januari 1708 te De Wijk, gedoopt op 4 januari 1708 te IJhorst)

1704 is correct volgens het DTB, slechte vermelding, maar het volgende jaar is 1705. 

Ijhorst niet online

Advertentie. “Drentsche courant”. Assen, 01-02-1828, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 02-05-2024, https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010784297:mpeg21:p004

Edzart Reints, ged. op 25 februari 1720 te Meeden, zoon van Reint Edzarts, ged. op 20 maart 1695 te Meeden,  ovl. (hoogstens 86 jaar oud) voor 1782, en Christina Jacobi (Jacobus), geen doop gevonden, doch waarschijnlijk voor 1700, begr. op 28 januari 1782 te Meeden. 

Edzard Reints wordt vier keer weduwnaar, uit zijn vijfde huwelijk blijft een weduwe achter. 

1) T. 08-02-1756 te Noordbroek, Edzert Reijnts van Meeden en Tjaakjen Edes van Noordbroek; 

HC 12-03-1756 Meeden, met Tjake Edes, zuster Aaltje Edes, Aapke en Simon Hindriks, neven; voor hem Reint Edzers en Christina Jacobi, ouders, Jacobus, Jantje, Engel en Fokje Reints, zusters, Wilhelmus Jacobus, oom, Maria Jacobi, tante, Anna Margaretha Jacobus, tante, Jan Edzers, halve oom. 

Tjake Edes overleed op 04-04-1764, B. Meeden, overledene Edzart Reints vrouw,

2)  T. 08-08-1764 Zuidbroek en Muntendam: Edzard Reints van Muntendam en Martjen Gerrits van Veendam, T. 12-08-1764 Veendam. Martjen is overleden op 30-04-1766, B. Meeden, Edzart Reints vrouw Matte.

k. N.n., overleden op 26-04-1766, niet gedoopt. Vader Edzart Reints.

3) T.. 03-10-1766  Zuidbroek en Muntendam, Edzard Reints van Muntendam en Geertjen Geerts van Noordbroek, attestatie op 21 oktober. 

R.  04-10-1766 Meeden Edzert Reints van Meeden x  Geertje Jans, geboren te Noordbroek, van Stootshorn

HC 24-10-1766 Meeden Edzart Reints x Geertje Jans, bruid: Harm Cornelis, halve neef, bruidegom: Jacobus Reinds – broer, Albert Harms zwager, Fokje Reinds,  zuster.

k. Reind Edzards,  geboren 21-04-1767 te Muntendam, d. 03-05-1767 te Zuidbroek en Muntendam, zv Edzard Reints en Geertjen Geerts.

k. NN. begraafakte Meeden, Reint Edzers Stobbes* kraamkindje overleden, op 08-10-1770  (* naar mijn mening is dit een foute notering en zou het Edzard Reints Stobbe betreffen)

Edzart Reints Stobbes vrouw Geertjen overleden, Meeden, 30 november 1773, overlijdensboek.

4) T. 12-03-1774  Meeden, Edzert Reints van Meeden en Aafke Jans van Westerlee, dv Jan Jacobs en Rixte Luppes.  Aafke is overleden in Meeden op 21-02-1777, overleden in het kraambed, met haar kindje, relatie van Edzart Reints Stobbe, Stibbe, Stubbe, (sic. Achter Edzart Reints is drie keer een familienaam geschreven)

5) T. huwelijk? (niet gevonden) met Grietje Willems. Zij wordt als stiefmoeder genoemd in -en is ook aanwezig bij- het HC van Reind Edzers met Trijntje Hindriks, dd 22-06-1800, Veendam. Ook is er sprake van een weduwe bij het overlijden van Edzard Reints. 

Edzard Reints is overleden op 01-03-1807 te Meeden.

‘Op de 3e maart is aangegeven het overlijden van Edzart Reints oud ca 84 jaren, gewoond hebbende in Muntendam, onder het gilde van Duirtkenakker (= Duurkenakker), gehuwd geweest, nalatende zijn weduwe en en meerderjarige zoon uit vorig huwelijk, overleden op 1 maart.’ (Aangegeven lijken 1806-1811, archiefnummer 124, Doop-, trouw- en begraafboeken enz. in de provincie Groningen, inventarisnummer 279, blad 6, Meeden.)

Zoon Reint neemt als familienaam Bos aan, ook geregistreerd als Bosch.

R. = Registratie
T. = Trouwen
B. = Begraven
HC = Huwelijks Contract
Bron: 
Rijksarchieven Groningen, allegroningers.nl
lidmatengroningen.nl
Familysearch.com acten

1771

• JAN GRINDET, schipper en
• AAFKE PETERS, gehuwd, op het eiland Borkum, gestorven voor 24-01-1771: 

(Advertentie. “Amsterdamse courant”. Amsterdam, 19-02-1771, p. 2. )

1791

• WEET CORNELIUS SIKKEN, kerkvoogd , 
• GARBRAND DIRKS SIKKEN, schoenmaker tot Greetziel (Greetsiel), 
• PETER CORNELIUS SIKKEN, smede-Baas tot Wirdum,
• AAFKE SIKKEN, getrouwd met den Schoolmeester MARTEN JELLEN, tot Veendam in Groningerland,
• SIKKE MENNEN, castelein tot Greetziel,  

roepen op te verschijnen:

• JACOB WYBRANDS, geboortig uit Greetziel, al 20 Jaaren zonder bericht, zyn leven of oponthoud afwezig zynde, of deszelfs onbekende Lyfs-Erven en Erfgenaamen, door deeze Citatie gedagvaard binnen negen Maanden maar ten laatste op 8 Maart 1792 in persoon of via gevolmachtigde te reageren. Indien dat niet gebeurd zal hij voor dood verklaard worden en zullen de naasten erven ca 2255 gulden en enig zilverwerk. 

Ook genoemd:

• STURENBURG, Justitz-Commissaris te Pewsum in het Koningr. Pruisen, Oost Friesland, den 19 Mey 1791

(Advertentie. “Amsterdamse courant”. Amsterdam, 31-05-1791, p. 2. Op 29-11-1791 dezelfde advertentie)

1796

GRYTJE SYGERS gehuwd met 

POPPE ESDERS, smid te Norden;

JANTJE SYGERS gehuwd met 

HARM JIMKES, schipper te Embden;

ARIANA SYGERS gehuwd met 

JAN ULFFERS, kuiper te Embden; 

roepen op te verschijnen:

MEINDERT SYGERS, geboortig uit het vlek Greetsiel, in 1781 of 1782 vertrokken met het schip Prins Frederik Wilhelm van Pruisen als matroos, van Embden naar Oost-Indië. Hij heeft negen maanden de tijd zich te melden, uiterlijk 16 maart 1797, anders doodverklaard. 

(Advertentie. “Amsterdamse courant”. Amsterdam, 22-09-1796, p. 4. Herhaald op 20-12-1796, Jantje ontbreekt)

zoekterm Pewsum, geraadpleegd op Delpher op 06-08-2024

^{1 2}

De kleinste krantenberichten bevatten soms het grootste leed.

Het kindje in deze advertentie kwam ellendig aan zijn einde. Het was het zevende kindje in een groot arbeidersgezin. Zijn naam was Lammert Veenma en hij werd slechts 16 maanden oud. Na hem werd er nog twee keer een zoon Lammert geboren in het gezin.

De ouders: Lammert Veenma, geboren op 05-03-1872 te Hoogezand, zoon van Geert Veenma en Trijntje Bouma trouwt op 9 september 1893 in Hoogezand met Hendriktje Mekkering, geboren op  11-12-1874 te Noordwolde gem. Bedum,dochter van Kristiaan Mekkering en Geertje van Bruggen. Zowel de bruid en bruidegom alsook hun beider ouders zijn arbeiders. 

Het huwelijk lijkt een ‘moetje’te zijn, het eerste kindje wordt na vier maanden geboren. In het huwelijk worden veertien kinderen geboren. Hindriktje overlijdt op 07-04-1938 te Kropswolde gem. Hoogezand, Lammert op 03-02-1961 te Hoogezand-Sappemeer. Het echtpaar is begraven in Kropswolde. Ze kregen de navolgende kinderen:

• 1. Geert Veenma, geboren op 5 december 1893 te Foxhol,overleden op 03-01-1925 te Kropswolde 
• 2. Christiaan Veenma, geboren 29-04-1895 te Foxhol, overleden op 01-07-1954 te Hoogezand-Sappemeer
• 3. Hendrik Veenma, geboren 06-10-1896 te Foxhol, overleden op 22-07-1955 te Foxhol
• 4. Trijntje Veenma, geboren 06-07-1898 te Foxhol, overleden op 03-02-1964 te Hoogezand-Sappemeer

  • k. Lammert Veenma geboren 18-10-1916 te Hoogezand

• 5. Geertje Veenma geboren 18-05-1900 te Foxhol, overleden op 10 december 1972, Muntendam.
• 6. Berendina Veenma geboren 28-10-1901 te Foxhol, overleden op 11-03-1963 te Hoogezand-Sappemeer
• 7. Lammert Veenma geboren 03-09-1903 te Foxhol, overleden op 31-01-1905 te Groningen
• 8. Siepke Veenma geboren 19-12-1904 te Foxhol, overleden: onbekend, maar na 1942 en voor 1966.
• 9. Lammert Veenma geboren 28-07-1907 te Foxhol, overleden op 15-03-1908 te Foxhol
• 10. Lammert Veenma geboren 20-04-1909 te Foxhol, overleden op 26 maart 1990, Hoogezand
• 11. Harm Veenma geboren 25-05-1910 te Foxhol, overleden op 31-05-1910 te Foxhol
• 12. Harm Veenma geboren 03-07-1911 te Foxhol, overleden in WO II, arbeidseinsatz.
• 13. Gerrit Veenma geboren 09-09-1916 te Hoogezand, overleden op 11-11-1916 te Hoogezand
• 14. Pieter Veenma geboren 09-09-1916 te Hoogezand, overleden op 25-09-1916 te Hoogezand

Eindelijk had ik weer even tijd en zin om in de onvolprezen website allegroningers.nl te struinen. Deze keer vond ik daar ene “Koe Jonktje“, overleden in Meeden op 28 juni 1791 en wel bij Jan Jans Mossel. Koe Jonktje, dat zou wel een zeer bijzondere naam zijn geweest en nee, zo heette de overledene niet. Het was een koejongen, in dienst bij Jan Jans Mossel. Jammer genoeg heb ik zijn naam niet kunnen achterhalen. Wel kon ik iets met Jan Jans Mossel, want toen ik deze naam begon te onderzoeken, rinkelde er al gauw een belletje. Dit was een van mijn voorvaders uit de lijn Udema! Ik kende hem onder naam en patroniem Jan Hindriks Mossel.

Zoals gemeld kan ik over de identiteit van de koejongen niets naders vinden. Het is ongetwijfeld een jongen uit één van de armere gezinnen in Meeden geweest. Wel valt er iets te zeggen over het ‘beroep’. Koejongens waren op een boerderij de laagste knecht in rang. Ze waren belast met het bewaken en het drijven van koeien langs de wegen en op de koeweide of koekamp, vaak een gemeenschappelijke- of een gemeenteweide¹. Groninganus schreef al eens een blog over de gewelddadige dood van een koejongen bij Usquert.

Hieronder de kwartierstaat van Edzert Jans, wiens directe nazaten de familienaam Mossel kregen.

Generatie I

1. Edzart (Edzert) Jans, geb. te Meeden, ged. op 10 september 1769 aldaar, ovl. (ongeveer 28 jaar oud) in april 1798, begr. op 14 april 1798 te Beerta, kerk.huw. (resp. ongeveer 23 en ongeveer 32 jaar oud) op 5 mei 1793 te Beerta met Japikjen Jans Hool, geb. circa 17 december 1760, korvendrager, overleden huis getekend 114 Beerta in 1824, ovl. (ongeveer 59 jaar oud) op 19 september 1820 te Beerta.

Generatie II

2. Jan Hindriks Mossel (Jan Jans Mossel), circa 1737 afkomstig uit Schildwolde, ged. op 1 januari 1738 te Slochteren, landbouwer, ovl. op 17 januari 1815 te Slochteren, otr. (2) op 27 september 1801 te Meeden, kerk.huw. (ongeveer 64 jaar oud) op 8 november 1801 te Schildwolde met Corneliske Jacobs, afkomstig uit Schildwolde, kerk.huw. (resp. ongeveer 26 en ongeveer 25 jaar oud) (1) op 22 april 1763 te Zuidbroek en Muntendam met

3. Foktjen Reints, ged. op 13 oktober 1737 te Meeden, ovl. (ongeveer 61 jaar oud) op 25 juni 1799 aldaar. (Overledene Roelfke van Slogter overleden op 10-11-1789, zij laat 4 kinderen achter, “mossel in de wandel noemd.”)

1h. Jacobus Jans, ged. op 4 december 1774 te Meeden, ovl. (ongeveer 2 jaar oud) op 24 februari 1777 aldaar.

1i. (Kraamkindje), geb. op 1 oktober 1777 te Meeden (doodgeb.), ovl. op 1 oktober 1777 aldaar.

Generatie III

4. Hindrik Jans, geb. te Slochteren, ged. op 29 augustus 1708 aldaar, kerk.huw. (resp. ongeveer 28 en ongeveer 29 jaar oud) op 19 mei 1737 aldaar met

5. Roelfke Harms, geb. te Slochteren, ged. op 11 december 1707 aldaar. (Overledene Roelfke van Slogter, overleden op 10-11-1789, zij laat 4 kinderen achter, “mossel in de wandel noemd.”)

Uit dit huwelijk:

2a. Jan Hindriks Mossel, circa 1737 afkomstig uit Schildwolde, zie 2.

2b. Harmen Hindriks, ged. op 19 februari 1741 te Schildwolde.

2c. Jacob Hindriks, ged. op 19 februari 1741 te Schildwolde.

2d. Geertijn Hindricks, ged. op 25 november 1742 te Schildwolde.

2e. Aaltijn Hindricks, ged. op 11 juli 1745 te Schildwolde.

2f. Martijn Hindricks, ged. op 20 oktober 1748 te Schildwolde.

6. Reint Edzarts, ged. op 20 maart 1695 te Meeden, ovl. (hoogstens 86 jaar oud) voor 1782, kerk.huw. (ongeveer 24 jaar oud) (1) op 8 oktober 1719 aldaar met Aafke Cornelis, kerk.huw. (ongeveer 26 jaar oud) (2) op 2 november 1721 te Meeden met

7. Christina Jacobi, begr. op 28 januari 1782 te Meeden.

Uit dit huwelijk:

3a. Edzert (Edzard, Reijnts) Reints (Edzart Rents Stobbe), ged. op 11 juni 1724 te Meeden, ovl. op 1 maart 1807 te Meeden, kerk.huw. (ongeveer 31 jaar oud) (1) op 8 februari 1756 te Noordbroek met Tjake (Tjaakjen) Edes, afkomstig uit Noordbroek, begr. op 4 april 1764 te Meeden, otr. (2) op 8 augustus 1764 te Zuidbroek en Muntendam, kerk.huw. (ongeveer 40 jaar oud) op 12 augustus 1764 te Veendam met Martjen Gerrits, afkomstig uit Veendam, ovl. op 30 april 1766 te Meeden, otr. (3) op 4 oktober 1766 te Meeden, tr. (ongeveer 42 jaar oud) op 3 oktober 1766 te Zuidbroek en Muntendam met Geertje Geerts Jans, ovl. op 30 november 1773 te Meeden, begr. aldaar, otr. (4) op 12 maart 1774 te Meeden, tr. (ongeveer 49 jaar oud) op 12 april 1774 te Meeden, kerk.huw. op 17 april 1774 te Zuidbroek en Muntendam met Aafke Jans, afkomstig uit Westerlee, ovl. op 21 februari 1777 te Meeden.

3b. Engel Reinds, ged. op 8 september 1726 te Meeden.

3c. Jacobus Reints, ged. op 2 januari 1729 te Meeden.

3d. Jantje Reints, ged. op 12 november 1730 te Meeden.

3e. Engel Reints, ged. op 27 maart 1733 te Meeden.

3f. Foktjen Reints, ged. op 13 oktober 1737 te Meeden, zie 3.

Reint Edzarts, tr. (1) met Aafke Cornelis.

Uit dit huwelijk:

3g. Edzart Reints, ged. op 25 februari 1720 te Meeden.

Generatie IV

8. Jan Berends, kerk.huw. (Aeltjen ongeveer 22 jaar oud) op 10 april 1696 te Slochteren met

9. Aeltjen Willems, ged. op 12 oktober 1673 te Slochteren.

Uit dit huwelijk:

4a. Leulef Jans, ged. op 29 november 1696 te Slochteren.

4b. Geeske Jans, ged. op 13 augustus 1699 te Slochteren.

4c. Hindrik Jans, ged. op 29 januari 1702 te Slochteren.

4d. Grietjen Jans, ged. op 24 maart 1703 te Slochteren.

4e. Martjen Jans, ged. op 25 oktober 1705 te Slochteren.

4f. Hindrik Jans, geb. te Slochteren, zie 4.

4g. Willem Jans Mossel, ged. op 18 oktober 1711 te Slochteren, kerk.huw. (ongeveer 20 jaar oud) op 14 januari 1732 aldaar met Geessina Willems.

4h. Berend Jans, ged. op 9 september 1714 te Slochteren.

10. Harm Arends, tr. met

11. Geertjen Jacobs.

Uit dit huwelijk:

5a. Arent Harms, ged. op 3 februari 1704 te Schildwolde.

5b. Roelfke Harms, geb. te Slochteren, zie 5.

5c. Jacob Harms, ged. op 11 december 1707 te Slochteren.

12. Edzart Jans, ovl. voor 13 november 1712, tr. (1) met Pieterke, kerk.huw. (Jantje ongeveer 26 jaar oud) (2) op 29 maart 1691 te Meeden met

13. Jantje (Iantjen) Reints, ged. op 17 februari 1665 te Slochteren, kerk.huw. (ongeveer 47 jaar oud) (2) op 13 november 1712 te Meeden met Aijse Gerrits, afkomstig uit Meeden.

Uit dit huwelijk:

6a. Reint Edzarts, ged. op 20 maart 1695 te Meeden, zie 6.

6b. Lisebet Edzarts, ged. op 1 oktober 1693 te Meeden.

6c. Peterke Edzerts, ged. op 19 december 1697 te Meeden.

6d. Hindrik Edzards, ged. op 13 maart 1705 te Meeden.

Edzart Jans, tr. (1) met Pieterke.

Uit dit huwelijk:

6e. Focktjen Edzerts, ged. op 12 augustus 1668 te Meeden.

6f. Frerick Edzarts, ged. op 3 oktober 1670 te Meeden.

6g. Hindrick Edzarts, ged. op 14 september 1672 te Meeden.

6h. Fockjen Edzarts, ged. op 27 december 1676 te Meeden.

6i. Fockijn Edserts, ged. op 27 maart 1681 te Meeden.

6j. Jan Edzerts, ged. op 28 februari 1686 te Meeden.

14. Jacobus Philippus.

4 kinderen:

7a. Christina Jacobi, zie 7.

7b. Wilhelmus Jacobus.

7c. Maria Jacobus.

7d. Anna Margaretha Jacobus.

Generatie V

18. Willem Lulofs, ged. op 14 maart 1651 te Slochteren, kerk.huw. (ongeveer 20 jaar oud) op 18 juni 1671 aldaar met

19. Trijntjen Alberts.

Uit dit huwelijk:

9a. Aeltjen Willems, ged. op 12 oktober 1673 te Slochteren, zie 9.

9b. Luilof Willems, ged. op 15 november 1674 te Slochteren.

26. Reijnt, tr. met

27. Lijsabeth.

Uit dit huwelijk:

13a. Jantje Reints, ged. op 17 februari 1665 te Slochteren, zie 13.

13b. Martjen Reijnts, ged. op 28 juli 1667 te Slochteren.

13c. Fokel Reints, ged. op 19 juni 1670 te Slochteren.

Na dertig jaar toch nog een generatie kunnen toevoegen, aan een lijn waarvan je dacht: “Dat wordt nooit meer iets…”. Het overkwam me dit weekend (jan. 2024) toch nog weer eens, en wel met voorvader Harmannus Harms Benten en voormoeder Anna Alberts. Op een bekende genealogie-site wordt aan Harmannus een ouderpaar¹ toegekend dat mijns inziens niet kon kloppen en dat begon behoorlijk te wringen. In dit blog geef ik een inkijkje in de zoektocht naar de juiste ouders en tegelijkertijd is het voor mij een gelegenheid om de zaken even te ordenen.

Voorvader Harmannus Harms Benten² uit Martenshoek was getrouwd met Anna Alberts, eveneens uit Martenshoek, maar geboren in Borgercompagnie. Ze trouwden in Kleinemeer in de Rooms Katholieke kerk en het huwelijk werd in de kerkelijke gemeente van Hoogezand bevestigd op 28 februari 1772.

Uit het huwelijk werd een zevental kinderen geboren, voor zover ik heb kunnen vinden:

• 1. Margarita Harmannus Benten, ged. op 9 mei 1773 te Kleinemeer, ovl. (hoogstens 11 jaar oud) voor 1785;
• 2. Harmannus Petrus (Binten) Benten, geb. te Martenshoek, ged. op 14 mei 1776 te Kleinemeer, ovl. ( 01-10-1811 te ongeveer 35 jaar oud) op 1 oktober 1811 te Windeweer en Lula, tr. met Anna Berends;
• 3. Albertus Harmannus Benten, Albert, dp. 13-01-1779 Kleinemeer, geb. te Martenshoek, ovl. (ongeveer 69 jaar oud) op 30 januari 1848 te Foxhol X Grietje Harms Plasker;
• 4. Joannes Harmannus Bentum, ged. op 6 september 1781 te Kleinemeer, geb. te Martenshoek, Hoogezand, ovl als Jan Harmannus Benten (scheepstimmerknegt) op 23-10-1814 x Jantje Pieters;
• 5. Margarita Harmannus Benten, ged. op 16 april 1785 te Kleinemeer, Grietje x Gerrit Herms ter Veer van Borgercompagnie;
• 6. Catharina Harmannus Binten, ged. op 27 november 1787 te Kleinemeer, geb. te Martenshoek, Trijntje x Jan Hermannes ter Veer van Borgercompagnie;
• 7. Petrus Harmannus, ged. op 23 juli 1790 te Kleinemeer, geb. te Martenshoek. Vermoedelijk jong gestorven.

Ik besloot Harmannus even te laten rusten en te beginnen met Anna Alberts. Bij haar vond ik al gauw een andere mogelijkheid, op basis van een huwelijkscontract waarbij Anna als zuster, samen met haar echtgenoot Hermannus Bentum aanwezig was. Zij bleek een dochter van Albert Jans en Trijntje Caspers te zijn. De nazaten van deze lijn kregen de familienaam Teuben, een vrij algemene naam in de omgeving van Martenshoek en Hoogezand.

Daarmee bleef voor de ouders van Harmannus dus over: Harmen en Grietje (op alle mogelijke schrijfwijzen). Ze bleven voor mij echter onvindbaar. Er was nog één naam die ik niet had meegenomen: Petrus (Pieter). Het tweede kind en het zevende kind in het huwelijk heetten respectievelijk Harmannus Petrus en Petrus Harmannus. Dat betekende dat er vermoedelijk nog een grootvader Pieter of Petrus was. Ik ging vervolgens alle doopgetuigen met patroniem Harms langs en probeerde hun gezinnen uit te zoeken. En daar kwam één bijzondere getuige naar voren, zowel bij dopen als in huwelijkscontracten, waar hij als vader werd vermeld: Harm Pieters! De ouders moeten dus zijn Harm Pieters x Grietje ..? En daar liep ik weer vast. Ik zat nog een beetje vast in de gedachte dat het een Grietje Jans zou moeten zijn. Maar ja, zo’n echtpaar was niet te vinden, in ieder geval niet passend bij mijn Harmannus. En toen kwam er een klein Eureka-momentje. Ergens in een huwelijkscontract had ik een afwijkende schrijfwijze gezien van Harmannus Harms. Hij was daar namelijk als oudste broer aanwezig onder de naam Harmannus Lucas Harms. Zou Grietje een dochter van een Lucas kunnen zijn?

Ik had ondertussen wel gezocht naar vader Harm Pieters. En ik vond een kerkelijk huwelijk in Scharmer, op 10 mei 1722 Harm Pieters Benten, van Laen, Westfalen (Lohn) en Hilje Tiddes. Familienaam Benten èn in Scharmer, dat om de hoek ligt bij Foxhol, Martenshoek en Hoogezand, waar de familie Benthem woonde. Dat moest toch wel haast… toch?

Maar ja. Hilje is geen Grietje. En een Hilje kwam niet voor in de vernoemingen. Toch is het zeer waarschijnlijk dat haar weduwnaar als Harmen Pieters, van Loen (=Lohn) in Munster, hertrouwt in Groningen op 16 juli 1729 met Grietjen Lucas uit Bochum in Lingen. Zij wordt vertegenwoordigd door Jurrien Veldtman, daartoe verzocht. Het huwelijk vindt plaats met ‘belastinge op ‘t Hoge zand’ (Hoogezand). Grietje Lucas vind ik nog één keer terug, als ze is bediend met de laatste sacramenten in Sappemeer op 5 maart 1775, aangetekend in de Rooms Katholieke parochie Kleinemeer. Alhoewel ik geen dopen vond, heb ik wel vier kinderen uit dit huwelijk kunnen traceren: 

1. Anna Harms x Luigien Willems
2. Joanna Harms x Jan Daniels Wachter(s)
3. Harmannus Lucas Harms (Harmannus Benten) x Anna Alberts  
4. Pieter Harms x Aaltjen Derks

• Geraadpleegde bronnen:
• https://historischarchief.midden-groningen.nl/
• https://www.allegroningers.nl/
• https://www.familysearch.org/nl/, court records, church records
• https://wiewaswie.nl/

Voetnoten:

Een apart berichtje over een principieel man…

“Een arme daglooner, zekere Holtrop, die voor eenigen tijd met vrouw en kroost uit Kolham naar Amerika was vertrokken en zijn ouden doctor een sommetje schuldig was gebleven, zond hem dezer dagen uit de Nieuwe Wereld een derde der som in mindering der rekening. Zulke dingen worden tegenwoordig in de courant vermeld!”

¹

BINNENLAND. Amsterdam, 4 November.. “De Tijd : godsdienstig-staatkundig dagblad”. ‘s-Hertogenbosch, 06-11-1882, p. 2.

Volgens het bovenstaande krantenberichtje betrof het een zekere Holtrop die met vrouw en kinderen uit Kolham zou zijn vertrokken. Ik trof echter geen Holtrop in Kolham aan. De gegevens van Ellis Island gaven iets meer informatie: een Arend en een Haren zijn in 1880 naar de USA vertrokken. Dit bleek te gaan om Arijs en Harm Holtrop, vader en zoon uit het volgende gezin:

Arijs Holtrop, zoon van Harm Roelfs Holtrop (daglooner) en Renje Arijs Hoogteil (dagloonersche), x Catharina (Katharina) Pruim, dochter van Arend Izebrands Freerks Pruim x Trijntje Pieters Hofman (dagloonersche), het huwelijk werd gesloten op 22-10-1863 in Leens, hij was een dagloner van 23 jaar oud, geb. Oldehove, zij was 17, dienstmeid, geb. Pieterburen.

1. k. Harm Holtrop geboren 31-10-1864 te Warfhuizen gem. Leens, overleden op 08-12-1864 te Warfhuizen gem. Leens.
2. k. Renje Holtrop geboren 28-08-1866 te Warfhuizen gem. Leens (Rose, bron www.hvnf.nl, ook geëmigreerd)
3. k. Trientje Holtrop geboren 19-10-1870 te Warfhuizen gem. Leens
4. k. Harm Holtrop, geboren 22-08-1868 te Warfhuizen gem. Leens, geemigreed 1881
5. k. Jantje Holtrop geboren 07-05-1873 te Eenrum
6. k. Eertje Holtrop geboren 13-08-1875 te Westernieland gem. Eenrum
7. k. Arend Holtrop geboren 25-05-1880 te Eenrum

In 1881 vertrokken vader, moeder en vier kinderen vanuit Eenrum naar Michigan. Het gezin was Christelijk Gereformeerd. Reden van vertrek: Verbetering van bestaan, vallend in de categorie Behoeftigen. De leeftijd van de Emigrant was 41 jaar. Het gezin van Arijs reisde met het schip Rotterdam  (Rolludam volgens Ellis Island register).

Arijs broer Roelf, weduwnaar, was al eerder geëmigreerd, in 1880, 41 jaar oud, met zijn beide kinderen Renje en Lucas, aan boord van het schip Caland. 

Huwelijk op 06-06-1868 te Leek: Roelf Holtrop, arbeider, leeftijd 30 jaar, geboren te Oldehove, zoon van Harm Roelfs Holtrop (arbeider) en Renje Arijs Hoogteil (arbeidster) met  Weike Croeze (naaister), leeftijd 31 jaar, geboren te Oldehove, geboren te Leek, dv Lukas Jacobs Croeze (kuiper) en Aaltje Roelfs Reitsema. Moeder Weike overleed twee dagen na de geboorte van het jongste zoontje op 12-06-1875 te Veenhuizen gem. Onstwedde. 

1. k. Renje Holtrop geboren 04-04-1870 te Warfhuizen gem. Leens
2. k. Lucas Holtrop geboren 17-07-1871 te Warfhuizen gem. Leens
3. k. Harm Holtrop geboren 10-06-1875 te Veenhuizen gem. Onstwedde, overleden op 31-10-1875 te Warfhuizen gem. Leens